Skazanie bez rozprawy - art.335 kpk

Przesłanki: Aby doszło do porozumienia w trybie art.335 kpk, muszą być spełnione określone warunki:

  • przepis ten stosuje się wyłącznie do występków zagrożonych karą nieprzekraczającą 10 lat pozbawienia wolności
  • okoliczności popełnienia przestępstwa nie budzą wątpliwości – chodzi tu o to, że zebrane dowody w sposób niezbity powinny świadczyć o sprawstwie podejrzanego oraz o okolicznościach popełnienia czynu. Nie można zatem stosować instytucji z art. 335 kpk, jeśli nie ma pewności, że czyn popełniła określona osoba
  • postawa oskarżonego musi wskazywać, że cele postępowania zostaną osiągnięte – Chodzi tu o cele postępowania karnego, wskazane w art. 2§1 kpk

Wymiar kary a odpowiedzialność?

Osobą decyzyjną co do uzgodnień wymiaru kary jest prokurator za porozumieniem z podejrzanym. Natomiast podejrzany nie jest całkiem pozostawiony woli prokuratora, gdyż może zaproponować wymiar kary. Wniosek prokuratora zawsze musi być uzgodniony z podejrzanym(nie może być wniosku prokuratora bez zgody podejrzanego), przy czym zgoda obu stron porozumienia jest całkowicie dobrowolna w szczególności nikt nie może zmuszać podejrzanego do dobrowolnego poddania się karze. Pamiętać jednak trzeba jże eśli podejrzany nie zgadza się z propozycja prokuratora albo prokurator nie zgadza się na kare zaproponowaną przez podejrzanego – do porozumienia nie dochodzi.

Jeśli dojdzie do porozumienia pomiędzy podejrzanym a prokuratorem, ten ostatni kierując do sądu akt oskarżenia umieszcza w nim wniosek o skazanie podejrzanego bez przeprowadzenia rozprawy. Sąd przed wydaniem wyroku bada sprawę pod kątem zaistnienia przesłanek z art.335 kpk. Jeśli uzna, że z jakiś powodów nie zachodzą podstawy do uwzględnienia wniosku, wówczas sprawa jest rozpoznawana na zasadach ogólnych(art.343§7 kpk). Jeśli sąd nie ma zastrzeżeń, wówczas odbywa sie posiedzenie( a nie rozprawa), na którym sąd wydaje wyrok. Obecność oskarżonego na takim posiedzeniu nie jest obowiązkowa, chyba że sąd(prezes sądu) zarządzi inaczej. Wyrok wydany na posiedzeniu oskarżony otrzymuje pocztą.

Dlaczego jest to rozwiązanie korzystne?

  • stnieje możliwość zawieszenia wykonania kary, nadzwyczajnego złagodzenia kary oraz orzeczenia wyłącznie środka karnego z pominięciem reguł wskazanych w kodeksie karnym(art.343§1 i 2 kpk)
  • postępowanie toczy się krócej
  • nie odbywa się rozprawa przed sądem
  • kara uzgodniona z prokuratorem może być niższa niż ta, którą w normalnym trybie na rozprawie orzekłby sąd

Istotne fakty, aby instytucja mogła zaistnieć:

  • W przypadku tej instytucji nie jest wymagana zgoda pokrzywdzonego
  • Prokurator nie wydaje wyroku, wyrok wydaje sąd.
  • Podejrzany może cofnąć swoją zgodę na skazanie bez rozprawy, w zasadzie do momentu wydania wyroku przez sąd.
  • Uzgodnieniu pomiędzy prokuratorem a podejrzanym podlega kara oraz środki karne, a nie kwalifikacja czynu.
  • Sąd nie może uwzględnić wniosku prokuratora częściowo. Sąd albo uwzględnia wniosek w całości albo nie uwzględnia go w ogóle.
  • Czym innym jest skazanie bez rozprawy w trybie art.335 kpk, czym innym skazanie bez przeprowadzania postępowania dowodowego(również zwane dobrowolnym poddaniem się karze) w myśl art.387 kpk.
  • Z wnioskiem do sądu o skazanie bez przeprowadzenia rozprawy w żadnym wypadku nie może wystąpić podejrzany ani jego obrońca. Wniosek do sądu skierować może wyłącznie prokurator. Na marginesie trzeba dodać, że są to niezwykle rzadkie sytuacje.